Azərbaycan News Agency

Ataköy Medicana Xəstəxanasının daxili xəstəliklər üzrə mütəxəssisi Dr. Burak Uzel Türkiyədə geniş yayılmış vitamin və mineral çatışmazlıqları barədə danışaraq, xüsusilə D vitamini, B12 vitamini və dəmir çatışmazlığının cəmiyyətdə getdikcə artdığını vurğuladı.

Dr. Uzelin sözlərinə görə, Türkiyədə ən çox rast gəlinən çatışmazlıq D vitamini çatışmazlığıdır. Bunun səbəbləri arasında normal göstəricilərin tam bilinməməsi və xarici istinad aralıqlarına əsaslanan qiymətləndirmələr yer alır. Qadınlarda isə aybaşı qanaxmaları səbəbindən dəmir çatışmazlığı kifayət qədər geniş yayılıb. B12 vitamini çatışmazlığının artmasında qida keyfiyyətinin azalması və şəkərli diabetin müalicəsində istifadə olunan metformin kimi dərmanların B12 vitamininin sorulmasını azaltması rol oynayır.

Vitamin və mineral çatışmazlıqlarının gündəlik həyatda ən çox halsızlıq və yorğunluqla özünü göstərdiyini bildirən Dr. Uzel, dəmir çatışmazlığında saç tökülməsi, dırnaqlarda sınma və soyulma, eləcə də ayaq altlarında yanma hissinin müşahidə oluna biləcəyini dedi. B12 vitamini və fol turşusu çatışmazlığında isə halsızlıqla yanaşı unutqanlıq və diqqət problemləri ön plana çıxır.

Risk qruplarına da toxunan Dr. Uzel, artan ehtiyaclara görə hamilə qadınların vitamin və mineral çatışmazlığı baxımından daha diqqətli olmalı olduğunu, bu dövrdə adətən rutin multivitamin dəstəyinin tövsiyə edildiyini qeyd etdi. Yaşlılar, təzə qidaya çıxışı məhdud olanlar və aşağı gəlir qrupuna aid şəxslərin də risk altında olduğunu bildirən Uzel, balanslı qidalanan şəxslərin çox vaxt əlavə əlavələrə ehtiyac duymadığını vurğuladı.

Dr. Uzel qış aylarında D vitamini çatışmazlığının daha tez-tez görülməsinin əsas səbəbinin günəş işığından kifayət qədər faydalanmamaq olduğunu, günəşlə təmasın azalmasının orqanizmdə D vitamini sintezini ciddi şəkildə azaltdığını bildirdi.

B12 vitamini və dəmir çatışmazlıqlarının oxşar əlamətlərə görə qarışdırıla biləcəyinə diqqət çəkən Uzel, bu iki çatışmazlığın dəqiq fərqləndirilməsinin mütləq qan analizləri ilə aparılmalı olduğunu qeyd etdi. Dr. Uzel əlavə etdi ki, müalicə olunmadıqda vitamin və mineral çatışmazlıqları immun sistemini zəiflədir və xüsusilə D vitamini çatışmazlığı sümük sağlamlığı, ürək-damar xəstəlikləri, Altsheymer və bəzi xərçəng növləri ilə əlaqələndirilir.

Vitamin əlavələrinin istifadəsinin hər kəs üçün zəruri olmadığını vurğulayan Dr. Burak Uzel, nəzarətsiz vitamin istifadəsinin sağlamlıq üçün risk yarada biləcəyini dedi. O bildirdi ki, müntəzəm və balanslı qidalanan şəxslər əksər çatışmazlıqları qida yolu ilə aradan qaldıra bilirlər, lakin dəmir çatışmazlığı kimi bəzi hallarda qida kifayət etməyə bilər və həkim nəzarətində dərman müalicəsi tələb oluna bilər.