Azərbaycan News Agency

Azərbaycan Prezidenti Əliyev Bakıda keçirilən 6-cı Beynəlxalq “Qarabağın Bərpası, Yenidən Qurulması və İnkişafı” (Rebuild Garabagh) sərgisi münasibətilə iştirakçılara müraciət yayımlayıb. Əliyev Qarabağ və Şərqi Zəngəzur bölgələrində yenidənqurma işlərinin davam etdiyini və bu işlərin dövlət büdcəsindən maliyyələşdirildiyini bildirib.

Birinci Böyük Qayıdış Dövlət Proqramı çərçivəsində şəhər və kəndlərin yenidən qurulduğunu, vətəndaşların doğma torpaqlarına təhlükəsiz qayıdışının təmin edildiyini bildirən Əliyev indiyədək yenidənqurma və bərpa işləri üçün dövlət büdcəsindən 25,5 milyard manat ayrıldığını qeyd edib.

Əliyev Böyük Qayıdış prosesinin təhlükəsiz həyata keçirilməsi məqsədilə 300 min hektardan çox ərazinin mina və partlayıcı sursatlardan təmizləndiyini bildirib. Açıqlamada 47 yaşayış məntəqəsinə 40 mindən çox insanın qayıtdığı, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə təxminən 100 min insanın yaşadığı, təhsil aldığı və işlədiyi qeyd olunub.

Regionda nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı barədə məlumat verən Əliyev indiyədək təxminən 1 500 kilometr yolun tikildiyini və 11,7 kilometr uzunluğundakı Murovdağ Tunelinin mühüm mühəndislik layihəsi olduğunu bildirib. Füzuli, Zəngilan və Laçın beynəlxalq hava limanlarının istifadəyə verildiyini qeyd edən Əliyev dəmir yolu tikintisinin davam etdiyini bildirib. Horadiz-Ağbənd dəmir yolu xəttinin isə Zəngəzur Dəhlizi çərçivəsində Azərbaycanın beynəlxalq nəqliyyat və logistika əlaqələrinin inkişafı baxımından strateji əhəmiyyət daşıdığını qeyd edib.

Enerji və su infrastrukturuna dair məlumatları da paylaşan Əliyev regionda bir yeni su anbarının tikildiyini, beş su anbarının bərpa edildiyini və 13 yarımstansiyanın istifadəyə verildiyini açıqlayıb. Ümumi gücü 307 meqavat olan 38 su elektrik stansiyasının da fəaliyyətə başladığını bildirən Əliyev Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun yaşıl enerji zonası kimi inkişaf etdirilməsinin prioritet hədəflər sırasında olduğunu qeyd edib.

Əliyev regionda 40 təhsil və 20 səhiyyə müəssisəsinin fəaliyyətə başladığını, Xankəndidə Qarabağ Universitetinin istifadəyə verildiyini bildirib. Laçın, Zəngilan, Füzuli və Ağdamda inşa edilən inzibati mərkəzlərin sosial müdafiə, məşğulluq və digər dövlət xidmətlərinin vətəndaşlara təqdim edilməsini asanlaşdırdığını qeyd edib.

Yenidənqurma işlərinin tarixi və mədəni irsin qorunmasını da əhatə etdiyini bildirən Əliyev işğal dövründə zərər görmüş tarixi, mədəni və dini abidələrin bərpa edildiyini və turizm infrastrukturunun inkişaf etdirildiyini qeyd edib.

Ekoloji dağıntılara da toxunan Əliyev işğal dövründə 54 min 300 hektar meşə sahəsinin məhv edildiyini, torpaq və su ehtiyatlarının çirkləndirildiyini bildirib. İndiyədək 600 hektar meşə sahəsinin yenidən salındığını qeyd edən Əliyev meşələrin və su ekosistemlərinin bərpasının regionun uzunmüddətli inkişafı baxımından mühüm əhəmiyyət daşıdığını bildirib.

Böyük Qayıdış Dövlət Proqramının ikinci mərhələsində əsas məqsədin özəl investisiyaları, daimi məşğulluğu və ixracyönümlü istehsalı artırmaq olduğunu bildirən Əliyev Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun ölkə iqtisadiyyatında yeni artım mərkəzinə çevrilməsinin hədəfləndiyini qeyd edib.

Əliyev 2026-cı ildə Bakıda Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnsan Məskənləri Proqramı tərəfindən keçirilən 13-cü Ümumdünya Şəhər Forumunun (WUF13) Azərbaycanın şəhərsalma sahəsindəki təcrübəsinin beynəlxalq səviyyədə tanıdılmasına töhfə verdiyini bildirib.

“Xəzər İnşaat Həftəsi” çərçivəsində keçirilən Rebuild Garabagh və BakuBuild sərgilərinin yeni texnologiyaların təqdimatı, təcrübə mübadiləsi və işgüzar əlaqələrin qurulması baxımından imkanlar yaratdığını qeyd edən Əliyev bu əməkdaşlıqların konkret layihələrə çevrilərək Böyük Qayıdış prosesinə və regionun uzunmüddətli inkişafına töhfə verəcəyinə inandığını bildirib.